Sport: Perdeballet
 

Sport: Perdeballet

Wanneer mens dink aan perde, is daar 'n paar gedagtes wat by jou opkom, soos 'n perdewedren waar joggies hulle perde na die wenstreep stuur of dalk 'n trop wilde perde wat na hartelus in die veld baljaar. Min mense sou ballet assosieer met hierdie diere wat meer as 'n halwe ton kan weeg, maar dit is presies waarin Jaco Fourie (43) spesialiseer. Glitter het met Jaco, 'n professionele perderuiter en afrigter, gesels oor die sport van dresseerkuns (dressage) wat in perdrykringe ook as perdeballet bekend staan. 

Vertel ons van jouself 

Ek is 'n professionele perderuiter en afrigter. Ek het na skool veeartsenykunde studeer, maar vroeg besef perdry is eerder my passie. In my finale jaar is ek Amerika toe om voltyds perd te ry voordat ek kon afstudeer. 

Sedertdien het ek talle kort kursusse voltooi in alles van besigheidsbestuur, afrigting, perdebestuur en beoordelingskursusse. Ek was gelukkig om vreeslik baie internasionaal te reis en met perde te werk, wat my horisonne geweldig verbreed het. Ek is tans 'n senior afrigter in dresseerkuns, SAEF national coach developer, SA-provinsiebeoordelaar en nasionale steward. Ek bedryf ook 'n invoer-en uitvoerbesigheid vir perde. 

Hoekom het jy dressage gekies? 

Dressage word beskyf as die ballet van perdry. Dit fokus op die vertoon van grasie, liggaamsbeheer en krag op so 'n manier dat dit moeiteloos lyk. Dit is 'n geweldige uitdaging en kuns om 'n dier wat meer as 500 kg weeg te oorreed om fyn, vloeiende bewegings te maak in reaksie op onsigbare tekens. Dit is hierdie uitdaging wat my gelei het om op dressage te fokus. 

Vertel meer oor jou familie 

Ek is getroud met Magda, 'n mediese dokter. Ons het drie kinders - Hanneke (6), Adelinde (4) en André (6 maande). Ons het vir agt jaar op Kathu gewoon en 'n jaar gelede teruggetrek na die plaas waar ons nou langs Mein Heim-gasteplaas woon. Beide my en Magda se families kom uit 'n boerdery- en plaasagtergrond. Ons teel met warmbloedperde op die plaas. Ons het ook 'n familieplaas naby Kathu waar ons ook met perde teel en met wild en vleisbeeste boer. 

Waar het jou pad met perde begin? 

Ek het leer perdry op my ouers se kleinhoewe naby Onderstepoort in Pretoria. Hulle het 'n perdryskool gehad waar hulle kinders en grootmense leer perdry het. Ek was op vierjarige ouderdom die eerste keer op my eie op ‘n perd. Ek het die basiese van perdry by my ouers en ander instrukteurs geleer. My ouers het my ook laat deelneem aan verskeie dissiplines in die sport, soos gimkana en skouspring tot skouklasse en dresseer. 

Wie het 'n rol gespeel in jou professionele opleiding? 

Daar is 'n hele klompie mense wat ek sou kon uitsonder, baie van hulle is nou topafrigters in SA. Ek was betrokke by die SA Lipizzaner-sentrum in Kayalami waar ek blootstelling gekry het aan van die wêreld se beste professionele afrigters in dresseerkuns. Ek het ook die geleentheid gehad om in my kennis en vaardigheid van dresseerkuns in Duitsland te verskerp. 

Hoe lank neem jy al professioneel deel? 

So amper dertig jaar al - ek het op veertienjarige ouderdom begin om sakgeld te verdien deur perde en ruiters af te rig en aan kompetisies deel te neem.

Waar het jy al deelgeneem en wat het jy behaal? 

Ek het al herhaaldelik elke groot dresseerkompetisie in SA op ‘n verskeidenheid perde gewen. In 2007 het ek my SA-kleure vir dresseer verwerf. In 2007 en 2008 verteenwoordig ek SA in Nieu-Seeland waar ons deelgeneem het teen hulle spanne, asook Australië en Duitsland. 

Wat is vir jou die lekkerste van die sport? 

Ek geniet dit om te sien hoe talentvolle perde en ruiters ontwikkel in die sport, hoe hulle swak punte sterk word en hoe hulle tegniek en kennis bydra tot hulle potensiaal as kampioene. 

Hoe kry jy dit reg dat die perde vir jou luister? 

Dressage beteken letterlik “afrigting”. Alle afrigting gebeur met selektiewe herhaling van liggaamstekens en verplasings van die ruiter se gewig. In dresseer doen die perde alles wat hulle natuurlik in 'n weikamp sou doen. Die verskil is dat hulle daardie bewegings op die bevel van die ruiter se tekens moet uitvoer. In afrigting word niks deur dwang of geweld gedoen nie; meer eerder deur beloning en verskuiwing van balans. 

Neem jou familie ook deel aan perdry? 

My hele gesin is versot op perde. My twee dogtertjies neem perdrylesse en hulle bababoetie was al 'n slag op 'n ponie se rug. My vrou het ook haar provinsiale kleure in dresseer, so ek is baie gelukkig om 'n familie te hê wat baie ondersteunend is omdat ons almal 'n passie vir perde deel. 

In April neem jy deel aan 'n nasionale dresseerkompetisie, vertel meer daarvan 

Die kompetisie se naam is die dressage challenge. Dit is ‘n toernooi waaraan die hele land se ruiters en hul perde deelneem, maar hulle verlaat nie hulle provinsies nie. Twee van die land se voorste beoordelaars reis oor die hele land en beoordeel 'n gestandaardiseerde roetine wat volgens sekere voorskrifte gradeer word. Die kompetisie is baie belangrik, aangesien dit die ruiters se afrigtingsvermoë en hulle perde se talent toets en hulle so help om verder opgeskerp te word. 

Hoe werk 'n dresseerkompetisie, hoe kry jy punte? 

Die puntestelsel werk baie soos kleurgordels in karate - daar is verskillende vlakke, van beginner tot internasionale vlak. Elke vlak het 'n sekere roetine wat die perd se gehoorsaamheid en grasie toets. Soos jy hoër vlakke doen, word die kombinasies al hoe moeiliker. Elke beweging in die roetine kry 'n punt uit tien van die beoordelaars en die groottotaal word dan omgeskakel na 'n persentasie. Ruiters moet bo 60% behaal om 'n graderingspunt te kry. Om 70% te behaal, is baie moeilik en slegs die beste ruiters in die wêreld kry dit reg om bo 80% te haal. - Dupie Janse van Rensburg

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

  

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Is jy al 'n lid van ons Facebook?

Read 61 times
More in this category: « Ken Mekaar: Melissa du Plessis

Leave a comment

Make sure you enter all the required information, indicated by an asterisk (*). HTML code is not allowed.

booked.net
Watter kompetisie wil jy aan deelneem?